Hoe werkt een kompas?

Klopt het dat de wijzer van een kompas altijd naar het noorden wijst?
Maar hoe zit het dan als je op de noordpool zit of op de zuidpool, wijst ie dan nog steeds naar het noorden?

Gepost op

415 dagen geleden

Login om te antwoorden

Al 1 antwoord op de vraag
Hoe werkt een kompas?

De naald van een kompas wijst altijd naar het magnetische noorden van de aarde. Om de aarde loopt een magnetisch veld. Dit veld is echter niet heel nauwkeurig. Ook is de magnetische zuidpool de geografische noordpool en vice versa is de magnetische noordpool de geografische zuidpool

Het noorden dat een kompas aangeeft is ook niet altijd hetzelfde als het geografische noorden. Op sommige plaatsen komen deze twee noorden niet overeen. Er is dan sprake van lokale afwijking, wat ook wel magnetische declinatie wordt genoemd. Wanneer je een richting wilt uitzetten, gebaseerd op een kompas, moet je hier dan ook rekening mee houden. 

Ook in Nederland is er sprake van een afwijking. De afwijking is ongeveer 0,5 graden west. Dit is een kleine afwijking, waardoor het geografische noorden vrijwel gelijk is aan het magnetische zuiden.

Het verschil kan echter ook tientallen graden zijn, waardoor een verrekening nodig is. Wanneer je dicht in de buurt komt van een van de polen is er sprake van heel veel variatie. Een kompas wordt daar dan zelfs onbruikbaar.

Naast deze afwijking, kan er ook nog sprake zijn van deviatie. Dit is een afwijking die wordt veroorzaakt wanneer metaal invloed heeft op het magnetisch veld. Dit is bijvoorbeeld het geval op een ijzeren schip. 

Deze deviatie kan worden opgelost door enkele magneetjes rond om het kompas te plaatsen. Dan wordt van een bepaald aantal koersen, die gelijkmatig over een cirkel zijn verdeeld, bepaald wat het kompas voor miswijzing heeft. 

Ook kan er sprake van afwijking zijn door magnetische inclinatie. Dit houdt in dat magnetische veldlijnen hellen, in plaats van evenwijdig te lopen aan het aardoppervlak. Het gevolg hiervan is dat dat de naald van een kompas met zijn noordpool naar beneden zal willen duiken, op het noordelijk halfrond. Op het zuidelijk halfrond andersom.

Dit kan worden tegengegaan door de naald aan een kant iets zwaarder te maken. Dit heeft echter tot gevolg dat het kompas minder bruikbaar wordt op het andere halfrond. Ook zal het kompas dan gevoeliger zijn voor versnellingen, in bijvoorbeeld een vliegtuig. De naald zal dan bij een helling naar rechts, bijvoorbeeld in een bocht, te traag reageren, waardoor hij eerst de andere kant op draait, of te snel draait.

Wanneer je je dus precies op de magnetische noordpool bevindt, zou je kompas het liefst recht naar beneden willen gaan wijzen. Op de magnetsche zuidpool zal hij recht omhoog willen gaan wijzen. Wanneer je je echter op de geografishe noordpool bevindt, zal de naald richting de magnetische noordpool gaan wijzen. 

Gepost op

415 dagen geleden

0